Ajankohtaista
05.02.2015 "Kiännä ta elvytä! Kiäntämini pienien kielien ta kulttuurien kohtautumisešša”-seminari järješšetäh Itä-Šuomen yliopiston Jovenšuun kampukšella 27.3.2015.
Käsiteltävänä on kahen kiäntämiseh liittyjän projektin yhtehini avaušseminari. Toini järještäjä on Konehen Šiätijön rahottama projekti Kiännä! Kiäntämini, elvytyš ta uhanalani karjalan kieli(http://kianna-hanke.blogspot.fi/), missä šuuntauvutah kiäntämiskoulutukšeh, karjalakši kiäntämiseh ta šen tutkimukšeh. Toini on tutkimušprojekti Kielikontaktien tutkimattomat kontekstit: kiäntämini ta tulkkauš (Kontu) (https://kontublog.wordpress.com/), missä karjala on yhtenä tärkienä tutkimušprojektina (tämän projektin rahottaja on Emil Aaltosen Šiätiö). Avaušseminarissa on kakši kuččupakasijua, projektien omie esitelmie ta musiikkiesityš. Seminari on auki kaikilla ošallistujilla, ta esitelmät pietäh mahollisimman kanšantajusina, jotta ne tavotettais kaikki karjalan kieleštä kiinnoštunehet.
15.01.2015 Uuši näyttely Vuokkiniemen kylätaloh
Vuokkiniemen kylätalo on ollun kahenvuotisen kanšainvälisen ECHO-projektin ošallistujana. Projektin puittehissa etnokulttuurikeškukšešša luajittih pisyvä istorijallis-kulttuurini näyttely, kumpaseh kuuluu musejon uuvvissettu näyttely ta kanšantaitehkonserttišali.
Näytelmän šuunnittelijana ta valmistajana esiinty Karjalan Tašavallan Kanšallisen musejon tietoruataja Irina Stepanova. Teknillistä avuššušta anto Artnavolok-yhissyš. Koko näyttely oli luajittu ECHO-projektin rahotukšella.
– Näyttelytila on juattu kolmeh ošah ta ne yhissetäh männyttä ta nykyistä Vuokkiniemen ta muijen runokylien elošta, kerto Irina Stepanova. – Enšimmäini oša kertou 1900-luvun muašeuvun elokšešta, šen pohjana on 30 vuuvven aikana paikallisilta eläjiltä kerätty ainehisto. Täššäki on esillä šuuri miärä valokuvie 1800–1900 - ta 1970–2000 -luvuilta. Niissä paikalliset ta kylän vierahat voijah nähä tuttuja näköjä. Laulumuan istorija -šeinäesittely yhistäy tietuo runokylien istorijašta. Tämä esittely on niin kuin ”šeinäšanomalehti”, kumpaista voit kaččuo, lukie ta kumpani voit äijän kertuo. Tänne on kerätty tietoja runokylistä ta niissä eläjistä runolaulajien šukuloista. Markku Niemisen luatima Perttusen šukupuu tovistau, jotta šuurin oša Vuokkiniemen šeuvun eläjistä ollah heimolaisie. Šotilahan kohtalo -esittelyllä on erityini paikka täššä näyttelyššä. Tämä on tarina karjalaisen rahvahan dramattisešta istorijašta.
Tulkua tervehenä!
Olga Melentejva
Vuokkiniemen kylätaloh museonäyttely on pysyvä näyttely.
15.01.2015 Uuši Vienan tyynet ta tuulet -kirja näki päivänvalon Periodika-kuštantamošša
Kirjan luatijina ta toimittajina ollah karjalan kielen asientuntijat, valtijollisen termikomiisin jäšenet Galina Lettijeva ta Valentina Karakina. Ajatuš kirjan luatimisešta oli hautun heijän mieleššä jo pitkie aikoja.
– Olemma Galinan kera aikoinah ošallistun karjalankielisien almanahhojen valmistamiseh. Šilloinki meilä tuli ajatuš, jotta ois oikein hyvä kaikki ne teokšet kerätä yksih kanšiloih, Valentina Karakina kerto.
Kirjan julkaisomista oli monicci eri šyistä šiirretty ta loppujen lopukši še näki päivänvalon viime vuuvven pimiekuušša. Šen ilmeštymiseštä tuli ihan oikie uuvvenvuuvven potarkka kaikilla vienankarjalaisilla ta karjalan kieleštä kiinnoštunuilla, šentäh kun viime aikoina on hyvin vähän painettu hyväluatuista kaunokirjallisuutta vienan kielellä.
Uuteh kirjah on kovottu viijen kirjailijan – Paavo Leontjevin, Pekka Pertun, Matti Pirhosen, Santra Stepanovan ta Tyyne Rugojevan teokšie. Kaikki nämä kirjailijat niin kuin ni ice toimittajatki ollah šyntysin Vienan šeuvuilta. Kirjah on kovottu kuin karjalankielisie teokšie, šamoin ni kiännökšie venäjän ta šuomen kieleštä. Uuši kirja kertou Karjalan kylien ta karjalaisen rahvahan kohtaloista, kyläelämäštä, perintehistä ta tavoista. Kertomukšien pohjana on kirjailijien pohatta elämänkokemuš.
Kirjan nimeššäki on oma simvoliikka, še heijaštau karjalaisen kanšan istorijua, kumpasešša oli kuin kovija aikoja šekä hyvyä rauhallista elämyä.
Kirjan kannekši oli valittu Akonlahešša otettu kuva. Kylyä ei enyä ole, kuitenki joka vuosi entisen Akonlakši-kylän šeuvuilla järješšetäh kyläpruasniekka, kumpaseh keräyvytäh šen entiset eläjät ta niijen jälkeläiset.
– Tuo kirjan kanšikuva oli otettu eryähänä vuotena juštih šen Akonlahen kylän pruasniekkana. Ihmiset issutah šelin ta kacotah järvellä päin. Heijän takana on mänöššä kyläpruasniekka, a järven toisella puolella šeisottih aikoinah kylän talot, kumpasie ei enyä ole, Galina Lettijeva šelittäy. – Šiinä kuvašša näkyy vanhemman ta nuoremman polven yhteyš, jotta jälkiläiset ei olla eris juurista.
Olga Melentjeva
PS. Kirja ei ole myynnissä. Sen voi tilata tai hakea Karjalan kansallisuuspolitiikan ministeriöstä, Petroskoi, Karjalan tasavalta.


